Jak prać wełnę? Sprawdzone sposoby na pranie wełny

Pranie wełny – czy to na pewno konieczne?

Wełna to włókno, które dzięki swoim właściwościom znakomicie sprawdza się podczas  chłodnych dni. Świetnie ogrzewa ciało, ale równocześnie pozwala mu oddychać – dlatego wełniane swetry czy skarpety to bardzo popularne i pożądane elementy zimowej garderoby. Jednak mankamentem jest to, że nieprawidłowe dbanie o wełnę może doprowadzić do jej zniszczenia.

Zanim przejdziemy do wskazówek, jak prać wełnę, warto zrozumieć, że włókno to ma naturalną barierę ochronną w postaci lanoliny. To zwierzęcy wosk, który odpycha brud i sprawia, że drobnoustroje nie namnażają się tak szybko, jak w przypadku tkanin syntetycznych. Z tego powodu wełna nie wymaga częstego kontaktu z wodą. W większości przypadków wystarczy jej intensywne wietrzenie. Jeśli jednak pojawią się zabrudzenia lub zapach potu stanie się wyczuwalny, wtedy czas na konkretne działanie z użyciem wody.

Jak prać wełnę – ręcznie czy w pralce

Jeśli decyzja o praniu zapadła, musisz się odpowiednio przygotować. Wybór odpowiedniego środka do prania to połowa sukcesu. Powszechnie stosowane proszki do prania ubrań bawełnianych mają odczyn zasadowy, który jest szkodliwy dla białkowej struktury wełny – włókna stają się po nich sztywne i łamliwe. Jeśli wciąż zastanawiasz się, czym prać wełnę, zawsze szukaj płynów o neutralnym lub lekko kwaśnym pH, stworzonych z myślą o praniu wełny i jedwabiu. Najlepsze preparaty zawierają lanolinę, która podczas prania przywraca włóknom naturalną sprężystość i blask. Unikaj zmiękczaczy i płynów do płukania – mogą one nadmiernie rozluźnić sploty, co doprowadzi do nieestetycznego rozciągnięcia odzieży.

Kolejna sprawa to temperatura wody. Najczęstszym błędem jest przekonanie, że wełnę niszczy wysoka temperatura. To tylko część prawdy. Niewskazany jest także szok termiczny. Jeśli zastanawiasz się, w ilu stopniach prać wełnę, optymalną wartością jest 30°C. Najważniejsze jest jednak to, aby woda do prania i woda do płukania miały tę samą temperaturę. Nagła zmiana z ciepłej kąpieli na lodowate płukanie pod kranem to krótka droga do skurczenia ulubionej odzieży.

Ręczne pranie wełny

Pranie ręczne to jedyny sposób, by mieć pełną kontrolę nad tym, co dzieje się z włóknem. Tych kilka kroków pozwoli ci skutecznie i bezpiecznie odświeżyć ubrania z wełny:

1. Przygotowanie roztworu: napełnij wannę lub miskę letnią wodą i dodaj niewielką ilość płynu do prania wełny. Wymieszaj wodę ręką, aż detergent całkowicie się rozpuści. Nigdy nie lej płynu bezpośrednio na sweter!

2. Namaczanie: wywróć sweter na lewą stronę (jeśli jest rozpinany, zapnij guziki) i delikatnie zanurz go w wodzie. Nie ugniataj go gwałtownie. Pozwól mu nasiąknąć przez około 10–15 minut.

3. Delikatne ugniatanie: nie kręć swetrem i nie ciągnij – delikatnie dociskaj go do dna, pozwalając wodzie przepływać przez oczka dzianiny. Jeśli są plamy, bardzo delikatnie uciskaj te miejsca palcami. Zapomnij o tarciu! Tarcie to najprostsza droga do zniszczenia swetra.

4. Płukanie: wylej wodę z mydlinami i napuść świeżej wody o dokładnie tej samej temperaturze. Powtarzaj czynność, aż całkowicie pozbędziesz się detergentu.

5. Płukanie z octem: do ostatniego płukania możesz dodać łyżkę octu spirytusowego. Domknie on łuski wełny, ożywi kolor i przywróci właściwe pH włóknom. Zapach octu wywietrzeje podczas suszenia. 

Pranie wełny owczej w pralce

Jak prać wełniane swetry w pralce? Czy to w ogóle możliwe? Ręczne pranie wełny nie jest jedyną metodą odświeżania garderoby. Wiele pralek wyposażonych jest w specjalny program do prania wełny albo program delikatny (maksymalna temperatura 30°C). Zanim jednak wrzucisz ulubiony sweter do bębna, upewnij się czy oznaczenia na metce nie dyskwalifikują tego rozwiązania. Jeśli nie wiesz, co oznaczają poszczególne symbole, wskazówki znajdziesz w naszym poradniku dotyczącym oznaczeń prania na metkach. Gdy okaże się, że producent dopuszcza pranie w pralce, pamiętaj, żeby koniecznie zrezygnować z wirowania albo ustawić niskie obroty (maksymalnie 400). Wysokie obroty, które wywołują tarcie, mogą doprowadzić do zniszczenia delikatnego ubrania.

Sweter najlepiej jest umieścić w specjalnym worku z siatki, żeby guziki albo elementy bębna pralki nie zaciągnęły oczek. Zawsze pierz ubrania z wełny wywrócone na lewą stronę. Pamiętaj również o tym, żeby podczas prania wełnianej odzieży nie wypełniać bębna całkowicie, żeby nie spowodować zgniatania włókien i nie doprowadzić do uszkodzeń.

Jak prać wełnę merino?

Merino to wyjątkowo delikatna odmiana wełny z runa owiec merynosów, która słynie z tego, że nie drapie i świetnie oddycha. Wiedza o tym, jak prać wełnę merino, jest kluczowa dla sportowców i miłośników outdooru, którzy z pewnością mają w swojej garderobie niejedną sztukę odzieży funkcjonalnej wykonanej właśnie z tych włókien. Merino, tak jak każdy rodzaj wełny, wymaga odpowiednio łagodnego traktowania. Można ją prać ręcznie, delikatnie ugniatając lub wybierając w pralce program do wełny. Pamiętaj jednak, by zawsze wywrócić ubranie na lewą stronę, co uchroni dzianinę przed mechaceniem.

Pranie płaszcza z wełny i poliestru

Nie każda rzecz wykonana z wełny to miękki sweter. Dużym wyzwaniem jest czyszczenie okryć wierzchnich. Jeśli stoisz przed dylematem, jak prać płaszcz z wełny i poliestru, zacznij od analizy metki. Dodatek poliestru sprawia, że materiał jest stabilniejszy i mniej podatny na zagniecenia, ale baza wełniana nadal dyktuje warunki. Dlatego zastosuj wyżej opisane metody pielęgnacji.

W przypadku płaszcza, który ma bardziej skomplikowaną konstrukcję, klejenia albo wypełnienie, np. ramion, bezpieczniejszym rozwiązaniem są czyszczenie miejscowe lub profesjonalna pralnia chemiczna.

Jak suszyć odzież z wełny, żeby zachowała kształt

Gdy pranie masz już za sobą, zadbaj o odpowiednie suszenie wełnianych ubrań. Ten etap też może wywołać wiele szkód, jeśli przeprowadzisz go nieumiejętnie. Przede wszystkim pod żadnym pozorem nie wykręcaj mokrej wełny! Połóż ubranie na czystym, suchym ręczniku. Zwiń ręcznik w rulon i delikatnie dociskaj, żeby wchłonął jak najwięcej wody. Powtórz czynność, żeby odsączyć jak najwięcej wilgoci.

Zapomnij o wieszaniu ubrań na suszarce albo wieszakach. Wełnę należy suszyć na płasko. Możesz użyć do tego suszarki na pranie – rozłóż na niej suchy ręcznik, a na nim połóż sweter (na rynku dostępne są też specjalne suszarki do swetrów). Nadaj mu odpowiedni kształt, wyrównaj rękawy, popraw ściągacze.

Przydadzą się cierpliwość i czas, wełna bowiem schnie dosyć długo. Nie staraj się przyspieszać tego procesu i nie stawiaj suszarki przy kaloryferze albo grzejniku. Pozwól jej schnąć naturalnie, żeby włókna nie stały się sztywne i łamliwe.

Alternatywą może być suszenie wełny w suszarce bębnowej. Nowoczesne modele są wyposażone w specjalny program do suszenia wełny. Jeśli twoja suszarka radzi sobie z takim zadaniem, możesz skorzystać z tego rozwiązania. Musisz się jednak upewnić, czy swetry można wrzucić bezpośrednio do bębna, czy potrzebny jest specjalny kosz. 

Odpowiednie przechowywanie wełnianych swetrów

Gdy swetry są już czyste i suche, możesz schować je do szafy. Pamiętaj, że nie należy rozwieszać ich na wieszakach, żeby nie uległy zdeformowaniu. Przechowuj swetry złożone w luźne kostki na półce.

Nie jest niczym dziwnym, że na wełnianej odzieży pojawiają się zmechacenia. Żeby się ich pozbyć, użyj golarki do ubrań i przywróć odzieży ładny wygląd. Najpopularniejsze modele tego typu urządzeń znajdziesz w naszym rankingu golarek do ubrań.

Podsumowanie i najważniejsze zasady

Niezależnie od tego, czy twoim celem jest pranie wełny bez domieszek, czy mieszanej, pamiętaj o tych najważniejszych zasadach:

• zanim włożysz sweter do wody, upewnij się, że wietrzenie go nie wystarczy;
• zawsze zapinaj wszystkie guziki i suwaki przed namoczeniem swetra;
• pierz w letniej wodzie i na lewej stronie, aby chronić strukturę włókien przed mechaceniem;
• po praniu nigdy nie wyżymaj swetra przez wykręcanie. Nadmiar wody usuwaj, rolując sweter w czysty, suchy ręcznik, i delikatnie go dociskaj;
• susz ubrania wyłącznie na płasko. Rozłożenie mokrego swetra na suszarce na ręczniku zapobiega powstawaniu odkształceń od prętów i rozciąganiu się rękawów pod własnym ciężarem;
• przechowuj wełniane swetry złożone luźno w kostkę – nigdy nie wieszaj ich na wieszakach.

Teraz już wiesz, jak prać sweter z wełny, żeby zachował ładny wygląd i nie uległ uszkodzeniom. Proces ten, choć wydaje się czasochłonny, w rzeczywistości wymaga jedynie odrobiny uważności. Znając tych kilka prostych zasad, możesz bez obaw przystąpić do pielęgnacji nawet najbardziej wymagających części garderoby.

Najczęściej zadawane pytania

Czy płaszcz wełniany można prać w pralce?

Nie zaleca się tego. Płaszcze mają zazwyczaj sztywną konstrukcję (podszewki, wkłady barkowe), która pod wpływem wody i obrotów bębna może ulec deformacji. Płaszcz wełniany najlepiej oddać do profesjonalnej pralni chemicznej.

Czy do prania wełny dodaje się płyn do płukania?

Nie. Płyny do płukania oblepiają włókna wełny, co sprawia, że tracą one swoją naturalną sprężystość i właściwości termoizolacyjne. Używaj wyłącznie dedykowanych płynów do prania wełny (z lanoliną).

Czy 100% wełna kurczy się w praniu?

Tak, jeśli zostanie poddana tzw. szokowi termicznemu (nagła zmiana temperatury) lub zbyt intensywnemu tarciu. Włókna wełny mają łuski, które pod wpływem ciepła i ruchu zahaczają o siebie, powodując spilśnianie (filcowanie) i kurczenie się materiału.

Czy wełnę można prać w zimnej wodzie?

Tak, a nawet jest to wskazane. Najbezpieczniejsza temperatura to 20–30°C. Ważne, aby woda do prania i płukania miała tę samą temperaturę – nagłe przeniesienie swetra z ciepłej wody do lodowatej to najkrótsza droga do jego skurczenia.

Czy należy wirować wełnę?

Tylko na bardzo niskich obrotach (maks. 400–600 obr./min), jeśli pralka ma specjalny program Wełna/Pranie ręczne. Najbezpieczniej jest jednak odcisnąć nadmiar wody w ręcznik (nie wyżymać!) i suszyć na płasko.

Jak rozciągnąć wełniany sweter?

Można spróbować kąpieli w wodzie z dodatkiem odżywki do włosów lub szamponu dla dzieci (zmiękczają włókna). Po namoczeniu należy delikatnie i równomiernie rozciągać sweter na płaskim ręczniku, nadając mu pożądany kształt, i zostawić do wyschnięcia.